Een reserve verandert de prijs

Verbruiksartikelen vooruit kopen is soms goedkoper dan kopen op het moment dat je ze dringend nodig hebt.

Een voorraad bespaart echter alleen geld onder een paar voorwaarden:

• het artikel wordt zeker gebruikt;
• het bederft niet;
• er is ruimte;
• de korting is echt;
• de voorraad verhoogt het verbruik niet;
• het geld is niet nodig voor iets belangrijkers.

Tien verpakkingen van een product in de aanbieding zijn geen besparing als de helft wordt weggegooid.

Een financiële reserve werkt op vergelijkbare wijze, maar haar functie is breder.

Zij maakt het mogelijk een uitgesteld inkomen te overbruggen, een onverwachte reparatie te betalen, een slechte baan te weigeren, iets noodzakelijks te kopen zonder duur krediet, gebruik te maken van een gunstige gelegenheid en beslissingen te nemen zonder onmiddellijke paniek.

De omvang van de reserve hangt af van de stabiliteit van het inkomen, het gezin, de woning, verzekeringen en de beschikbare steun. Eén maandinkomen kan een begin zijn, maar geen universele norm.

Het geld van de reserve hoeft geen maximaal rendement op te leveren. Zijn taak is beschikbaar te zijn en niet te verdwijnen op het moment van een algemene crisis.

Een reserve lijkt inefficiënt zolang je hem niet nodig hebt. Dat is het gewone lot van vangnetsystemen.

Wie een voorraad heeft, betaalt inderdaad soms minder, omdat hij op korting kan wachten, in grotere hoeveelheden kan kopen en geen spoedkrediet hoeft af te sluiten. Armoede dwingt daarentegen vaak tot duurder betalen: voor kleine hoeveelheden, voor rente en voor haast. Zuinigheid is dus niet alleen een karaktertrek. Ook daarvoor is kapitaal nodig.

De toeslag voor haast is constant en zichtbaar in kleinigheden. Wie een reserve heeft, koopt winterbanden in september, repareert het dak vóór de regens en vervangt de koelkast wanneer hij een geschikte heeft uitgezocht. Wie geen reserve heeft, koopt banden bij de eerste sneeuw tegen de decemberprijs, repareert het dak samen met het plafond en neemt de eerste de beste koelkast op afbetaling, omdat het eten vandaag bederft. Het gaat om dezelfde spullen; het prijsverschil ontstaat uitsluitend doordat de mogelijkheid om te wachten ontbreekt.

Een reserve levert daarom niet zozeer iets op, als wel dat hij een vaste toeslag wegneemt. Het effect is juist daarom onzichtbaar: het bestaat uit uitgaven die er niet waren, en voor zoiets legt niemand een regel in de huishoudboekhouding aan.